Praca w godzinach nadliczbowych

Należy mieć jednak na uwadze także negatywne skutki pracy w niepełnym wymiarze czasu pracy. Pracownicy mogą odczuwać brak poczucia stabilizacji zatrudnienia, czy też perspektyw awansu i rozwoju. Z tego względu Kodeks Pracy ogranicza ilość zawierania umów terminowych (artykuł 2511 KP).

Praca w godzinach nadliczbowych daje pewną możliwość uelastycznienia czasu pracy i dostosowania jej do potrzeb pracodawcy. Zgodnie z artykułem 151 § 1 KP, pracę w godzinach nadliczbowych stanowi praca wykonywana ponad normy czasu pracy, a także ponad przedłużony dobowy wymiar czasu pracy, wynikający z obowiązującego pracownika systemu i rozkładu czasu pracy. W stosunku do pracy w niepełnym wymiarze czasu pracy w umowie strony powinny określić liczbę godzin, których przekroczenie będzie uprawniać do wynagrodzenia za godziny nadliczbowe. Praca ta powinna być możliwa jedynie w sytuacjach nietypowych. Dlatego została szczególnie uregulowana w Kodeksie Pracy, który dopuszcza jej zastosowanie w sytuacjach wskazanych przez przepisy – w przypadku: konieczności prowadzenia akcji ratowniczej dla ochrony życia lub zdrowia ludzkiego albo dla ochrony mienia lub usunięcia awarii lub też szczególnych potrzeb pracodawcy. Poza tym Kodeks Pracy szczegółowo wymienia określone kategorie pracowników, którzy nie mogą być zatrudnieni w godzinach nadliczbowych, a są to między innymi osoby niepełnosprawne (chyba, że zgodzi się na to lekarz przeprowadzający badania profilaktyczne lub w razie jego braku – sprawujący opiekę lub, gdy mamy do czynienia z pracą polegającą na pilnowaniu). Podyktowane jest to koniecznością ochrony zdrowia osób, które mogą być szczególnie narażone na negatywny wpływ przedłużonego wymiaru zatrudnienia.

Poprzez to, że praca w godzinach nadliczbowych jest czymś nieplanowanym i wyjątkowym, wprowadzono ustawowe unormowania dotyczące dopuszczalnego limitu godzin i wynagrodzenia za ich przepracowanie (powiększonego o dodatek pieniężny).

Podsumowując rozdział o elastycznym czasie pracy, warto zaznaczyć, że w stosunku do pracowników, a w szczególności osób niepełnosprawnych, liberalizacja prawa pracy nie może naruszać ochrony życia i zdrowia zagwarantowanych przez regulacje prawa pracy. Skracanie czasu pracy niewątpliwie zmniejsza niekorzystny wpływ pracy na zdrowie osób ją wykonujących, natomiast jego wydłużenie może przynieść efekt odwrotny. Dlatego za granicą [jego – red.] uelastycznienia należy uznać ochroną prawa pracownika do wypoczynku, bądącą przedłużeniem ochrony jego zdrowia58.

Zostaw komentarz